Wywiad z dziadkiem o historii mojej chaty
-Jak doszło do wybudowania tego budynku?(kto zainicjował, dlaczego)
-Została podjęta decyzja o stworzeniu spółdzielni mieszkaniowej, po to aby wybudować mieszkania. Chciało tego ponad 220 pracowników "Arki", więc zwołano naradę, na której wybrano zarzšd spółdzielni mieszkaniowej "Arka."
-Kto był w zarzšdzie?
-Byłem członkiem-założycielem nr 1, prezesem został kolega Ostrowski, specjalista finansowiec. Księgowym był kolega Korkosz, inspektorem budowy- inżynier Włostowski, a ja administratorem.
-Jakie były poczštki budowy?
-Na planach zagospodarowania miasta Gdyni znaleŸliœmy trzy miejsca w których należało wybudować budynki mieszkalne. Były to place przy ulicach: Œwiętojańskiej, Œw. Wojciecha i Waszyngtona. Place te były położone blisko miejsca pracy. Trzeba było opracować dokumentację technicznš, zapewnić minimum opłat udziałowych (za udział w spółdzielni) i na wkład mieszkaniowy, wystšpiliœmy do banku o kredyt. Pierwsze wpłaty wynosiły od 15.000 do 32.000 zł, w zależnoœci od wielkoœci wnioskowanego mieszkania. Natomiast na całoœć wartoœci terenów i budynków, po uzyskaniu osobowoœci prawnej jako spółdzielnia, oraz zarejestrowaniu się w sšdzie w Gdyni. Najpierw od właœcicieli terenów wykupiliœmy je, potem zawarliœmy umowę z przedsiębiorstwem budowlanym do którego dostarczyliœmy dokumentację technicznš. Usunęliœmy z wykupionych terenów, dotychczasowych użytkowników, którzy przeważnie zajmowali je nielegalnie, bez umów dzierżawczych. Wreszcie mogliœmy przystšpić do przekazania terenów dla przedsiębiorstwa GPBP Gdynia. Było to w roku 1959.
-W którym roku rozpoczęły się budowy?
-Do budowy przystšpiono pod koniec 1958 roku.
-Czy były jakieœ przeszkody podczas budowy?
-Tak, były to przeszkody głównie biurokratyczne w postaci trudnoœci w uzyskaniu odpowiednich zaœwiadczeń czy dodatkowych planów - względnie żšdań odnoœnie konstrukcji budynków wypływajšce z nadzoru technicznego, wykonywanego przez miasto. Natomiast z trudnoœciami w samej budowie radziliœmy w gronie własnym - zarzšdu, czasem korzystajšc z opinii członków, wyrażanych w czasie spotkań i zebrań. Sami pilnowaliœmy również samych robót przez rzemieœlników pracujšcych na budowie.
-Jak nadzorowano budowę?
-W obiektach byliœmy codziennie po pracy zawodowej i sprawdzaliœmy jakoœć wykonania œcian, rur, instalacji elektrycznych, podłóg, drzwi, okien, schodów itd.. Codziennie usuwano usterki np.: krzywe œciany.
-Kiedy zakończono budowę?
-W lecie 1960 roku protokularnie odebraliœmy budynki od wykonawcy, przy czym każde mieszkanie zostało komisyjnie sprawdzone i usterki zapisane przeznaczono do usunięcia, w terminach ustalonych wspólnie.
-Jak wyglšdał teren po budowie?
-Mimo że GPBP usunęło sprzęt i prowizorycznie zrównało teren podwórka, nie można było korzystać z niego. Zalegało bowiem na nim dużo niepotrzebnych materiałów, takich jak: drewno, płyty, papa itd., wdeptane w ziemię.
-Jak i kto usunšł œmieci?
-Jednego dnia zebrali się przyszli mieszkańcy budynku z łopatami, wiadrami, taczkami itd. i wykopywali z ziemi stanowišce przeszkodę materiały. Drewno zanoszono do kotłowni budynku, inne zaœ przedmioty wywożono na wysypisko œmieci.
-Z jakich materiałów zbudowany jest budynek?
-Budynek jest konstrukcji żel-betonowej, którego œciany i podłogi SA wykonane z prefabrykatów. Podstawę konstrukcji stanowi szkielet, który stanowiš stalowe pręty powišzane stalowymi cięgnami, zalane zaprawš cementowš w obudowie drewnianej. W obrębie tego szkieletu stawia się œciany z cegły lub np.: z prefabrykatów- rury odpowietrzajšce i napowietrzajšce mieszkanie.
-Dlaczego taka konstrukcja?
-W latach pięćdziesištych obowišzywały przepisy, że budynki położone w œródmieœciu muszš być odpowiednio wytrzymałe na ewentualne bombardowanie, a także w podpiwniczeniu musiały posiadać schrony zabezpieczone stalowymi drzwiami i wyjœcia zapasowe poza budynkiem , potocznie nazywane schronami.
-Dokšd odprowadzana jest woda ze œcieków sanitarnych i burzowych??
-Kanalizacja sanitarna podłšczona jest do głównego kolektora œciekowego miasta, a burzowa do miejskiej sieci odpływowej.
-Jakie były poczštki użytkowania budynku?
-W lecie 1960r. kolejno wprowadzali się spółdzielcy do swoich mieszkań. Często uzupełniali je lepszym malowaniem lub wymianš parkietów i uszczelnianiu okna, gdyż wykonane z nie wysuszonych materiałów, często paczyły się i pozostawiały duże szpary, a przed zimš trzeba się było zabezpieczyć.
-Jak wyglšdało zycie w bloku??
-Tak jak wszędzie.Problemy z nowymi i starymi lokatorami-szczególnie z młodymi. Wybuchały pożary, ale żaden nie był ogromnym niebezpieczeństwem dla mieszkańców. Remonty, uszczelnianie, ocieplanie...normalne konserwacyjne roboty. I tak zycie trwa do teraz.
Dziękuję bardzo dziadkowi za udzielenie wywiadu o historii budowy, mieszkańców oraz samego budynku.